Jak prawidłowo przechowywać leki?

???????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????
01.06.2016

ABC Pacjenta:

Jak prawidłowo przechowywać leki?

Preparaty zakupione w aptece powinny być przechowywane w domu w warunkach, które zapewnią ich trwałość i prawidłowe działanie terapeutyczne w wyznaczonym terminie ważności produktu. Powinny być one umieszczone w miejscu niedostępnym dla dzieci oraz osób z zaburzeniami pamięci, tak by zapobiec ich omyłkowemu zażyciu. Poniżej przedstawiamy kilka zasad, które ułatwią Państwu właściwe przechowywanie leków.

 

Leki przechowujemy zawsze w oryginalnych opakowaniach. Jest to szczególnie ważne w przypadku preparatów sprowadzanych do Polski w ramach importu równoległego, ponieważ na pudełku widnieje często znajoma nazwa leku, ale już na blistrach umieszczonych w środku opakowania wytłoczona jest często całkowicie nieznana, zagraniczna nazwa preparatu, co po wyrzuceniu opakowania zewnętrznego może doprowadzić do wątpliwości, jaki lek zażywamy. Nie powinno się również przesypywać leków do innych, zastępczych pojemników, ponieważ łatwo wówczas o pomyłkę, która może okazać się niebezpieczna dla zdrowia. Jeśli z jakiś powodów konieczne jest przepakowanie leków na mniejsze porcje, należy zakupić specjalne kasetki do dawkowania leków. Nie wolno także ciąć blistrów, czyli bezpośredniego opakowania leku na mniejsze kawałki, w których znajduje się kilka tabletek, ponieważ utrudnia to później odczytanie nazwy preparatu, dawki oraz jego serii i terminu ważności, a w przypadku, gdy lek się kończy i/lub zapomnimy jego nazwy, odszyfrowanie jej z fragmentów blistrów lub identyfikacja po kolorze i kształcie tabletki nastręcza wielu problemów nawet specjalistom.

 

Podczas stosowania leku zawsze należy przechowywać ulotkę. Zawiera ona bardzo ważne informacje dotyczące wskazań do stosowania danego leku, określa sposób dawkowania oraz możliwe działania niepożądane preparatu i powinna być zawsze „pod ręką”, aż do czasu zakończenia kuracji. W przypadku gdyby ulotka się gdzieś „zawieruszyła” zawsze można poprosić o jej kopię w najbliższej aptece.

 

Po zakończeniu leczenia nie powinno się przechowywać resztek leków w domu. Wszystkie niezużyte do końca oraz niepotrzebne już preparaty należy zwrócić do apteki, która przekaże je następnie do utylizacji.

 

Wszystkie leki znajdujące się w domu powinno przechowywać się w wydzielonej szafce lub szufladzie, najlepiej zamykanej na klucz, w miejscu niedostępnym dla dzieci, zabezpieczone przed zakurzeniem, zabrudzeniem i zniszczeniem. Leków nie wolno przechowywać w łazience oraz w kuchni ze względu na dużą wilgotność powietrza. Wiele preparatów (szczególnie przeznaczonych do leczenia astmy) jest wrażliwych wilgoć i rozkłada się pod jej wpływem, tracąc właściwości lecznicze. Często w opakowaniach takich leków, w zakrętce lub w osobnym pojemniczku, znajduje się specjalna substancja pochłaniająca nadmiar wilgoci – nie wolno jej usuwać z opakowania, ani połykać!

 

Leków nie powinno się również przechowywać na słońcu (np. parapecie okna) oraz w pobliżu źródeł ciepła (pieca, działających kaloryferów). Większość preparatów rozkłada się pod wpływem światła oraz wysokiej temperatury tracąc swoją wartość leczniczą. Dotyczy to szczególnie syropów i zawiesin, dlatego jeśli butelka z syropem spakowana jest w kartonik, po każdym zażyciu leku należy schować go z powrotem do pudełka i szczelnie zamknąć, ponieważ stanowi on dodatkową ochronę przed bezpośrednim oddziaływaniem promieniowania słonecznego.

 

Jeśli na opakowaniu nie zaznaczono, w jakiej temperaturze przechowywać lek, oznacza to na ogół, że można trzymać go w temperaturze pokojowej, tj. od +15 do +250C. Czasem producent zaleca przechowywanie leku w chłodnym miejscu – oznacza to, że preparat powinien być przechowywany w lodówce w temperaturze od +8 do +150C. Informację o konieczności przechowywania leku w chłodnym miejscu znajdziemy najczęściej na czopkach, globulkach i niektórych maściach.

 

Niektóre leki są szczególnie wrażliwe na wysoką temperaturę i wymagają przechowywania w zimnym miejscu – oznacza to, że muszą znajdować się w lodówce, w temperaturze od +2 do +80C. W takich warunkach przechowujemy większość szczepionek, np. szczepionki przeciwko grypie, czy wirusowemu zapaleniu wątroby, a także zapas insuliny, czy niektóre antybiotyki. Preparat termolabilny (wrażliwy na temperaturę) po zakupieniu w aptece powinien być w jak najkrótszym czasie przetransportowany do domu w opakowaniu zabezpieczającym przed zmianami temperatury i umieszczony w lodówce (najlepiej na środkowej półce). Lek należy zabezpieczyć przed dosunięciem do tylnej ściany lodówki, co grozi zamrożeniem produktu i utratą jego działania. Nie należy umieszczać leków na drzwiach lodówki, ponieważ przechowywane w tym miejscu są narażone na największe wahania temperatury. Nigdy też nie zamrażamy leków i nie przechowujmy leków bezpośrednio pod zamrażalnikiem.

 

Ważną zasadą, szczególnie gdy zażywamy większą liczbę leków, jest regularne przeglądanie zasobów apteczki pod kątem terminów ważności. Dotyczy to szczególnie preparatów, po które sięgamy rzadziej. Przeterminowane lekarstwa trzeba natychmiast spakować i wyrzucić do specjalnych pojemników stojących w aptekach. Jeśli taki samodzielny przegląd apteczki sprawia problemy, zawsze można poprosić o pomoc farmaceuty w najbliższej aptece.

powrót